| نقش دقت تعاریف ریاضی در پیشگیری از ایجاد بدفهمی‌های مفهومی: |
| کد مقاله : 1127-7THMATHCONF |
| نویسندگان |
|
علی ملخاصی *1، سید شهاب الدین ارکیان2 1دانشگاه فرهنگیان تهران 2دانشگاه فرهنگیان کردستان |
| چکیده مقاله |
| یکی از چالش‌های بنیادین در آموزش ریاضیات مدرسه‌ای، شکل‌گیری و تثبیت بدفهمی‌های مفهومی در ذهن فراگیران است که بخش قابل‌توجهی از آن‌ها از ساده‌سازی‌های تقلیل‌گرایانه و تعاریف فاقد دقت علمی در کتب درسی و جریان تدریس سرچشمه می‌گیرد. این پژوهش با رویکرد کیفی از نوع تحلیل مفهومی اسنادی، به واکاوی انتقادی بیان‌ها و تعاریف چند مفهوم کلیدی در برنامه‌های درسی ریاضی دوره‌های ابتدایی و متوسطه پرداخته است. مفاهیم بررسی‌شده، شامل تمایز دایره و قرص، زبان جبری و شرکت‌پذیری، اصل گسترش در مجموعه‌ها و زوج مرتب، ماهیت رابطه تساوی، ساختار کسرها به مثابه کلاس‌های هم‌ارزی، اصول موضوعه پیانو در اعداد طبیعی و تبیین خط، نیم‌خط و پاره‌خط به این دلیل برگزیده شده‌اند که نقاط عطف گسست میان «شهود حسی» و «ساختار صوری» بوده و بیشترین گزارش‌های تعارض مفهومی در انتقال پایه‌ها را به خود اختصاص داده‌اند. با بهره‌گیری از چهارچوب‌های نظری «تصویر مفهوم و تعریف مفهوم» تال و وینر و «دانش تخصصی محتوا» (SCK) در الگوی بال، نشان داده شد که تعاریف تقلیل‌یافته چگونه زمینه‌ساز موانع آموزشی پایدار در ذهن فراگیران می‌شوند. یافته‌های تحلیلی این پژوهش مؤید آن است که آموزش شهودی نباید به بهای نقض سازگاری ریاضی تمام شود؛ لذا غنی‌سازی دانش تخصصی و پداگوژیکی محتوای معلمان و دانشجومعلمان برای طراحی بسترهای شهودی همساز با تعاریف صوری، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر در پیشگیری از موانع آموزشی است. |
| کلیدواژه ها |
| بدفهمی ریاضی، تعریف مفهومی، دانش پداگوژیکی محتوا (PCK)، آنالیز مفاهیم مدرسه‌ای. |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
