گذار از استدلال تجربی به اثبات استنتاجی در آموزش ریاضی
کد مقاله : 1054-7THMATHCONF (R1)
نویسندگان
آسیه ابراهیم زاده *، فهیمه کلاهدوز
هیات علمی دانشگاه فرهنگیان اصفهان
چکیده مقاله
ستدلال و اثبات از مؤلفه‌های اساسی یادگیری ریاضی‌اند؛ بااین‌حال، بسیاری از دانش‌آموزان بررسی چند مثال خاص را برای تأیید یک گزاره کلی کافی می‌دانند و میان شواهد تجربی و اثبات استنتاجی تمایز روشنی قائل نمی‌شوند. پژوهش حاضر با هدف تبیین فرایند گذار از استدلال تجربی به اثبات استنتاجی و شناسایی راهبردهای آموزشی مؤثر انجام شد. پژوهش از نظر هدف بنیادی و از نظر شیوه اجرا مروری–تحلیلی بود؛ داده‌ها با روش اسنادی از منابع علمی مرتبط گردآوری و با رویکرد تلفیق روایتی تحلیل شدند. یافته‌ها نشان دادند که استدلال تجربی، باوجود ناکافی‌بودن برای اثبات گزاره‌های کلی، در کشف الگو، شکل‌گیری حدسیه و ایجاد شهود ریاضی نقش مهمی دارد. مشکل اصلی زمانی پدید می‌آید که نتایج چند مثال جایگزین دلیل عمومی شوند. به‌کارگیری هدفمند مثال‌های نوعی و مثال‌های نقض، مقایسه استدلال‌های تجربی و استنتاجی، طرح پرسش‌های چرایی، نقد جمعی استدلال‌ها و پذیرش اثبات‌های غیررسمی به‌عنوان مرحله‌ای واسط، می‌تواند زمینه گذار تدریجی به اثبات استنتاجی را فراهم کند. بنابراین، آموزش اثبات باید از مشاهده و حدسیه‌سازی آغاز شود و با آشکارکردن محدودیت شواهد تجربی، یادگیرنده را به سوی تعمیم، توجیه و استدلال کلی هدایت کند
کلیدواژه ها
استدلال ریاضی، اثبات ریاضی، استدلال تجربی، استدلال استنتاجی، مثال نوعی، مثال نقض
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر